|
ทุกวันนี้ประชาชนโลกต่างก็เข้าใจกันว่า...โลกเรากำลังอยู่ในภาวะขาดแคลนน้ำ ผู้คนมากมายกำลังไม่มีน้ำใช้อย่างเพียงพอ แต่แท้จริงแล้วปัญหาหลักที่โลกกำลังเผชิญ คือ การจัดการน้ำที่ผิดพลาด โดยการจัดการแบบ รวมศูนย์ด้วย โครงการพัฒนาขนาดใหญ่ เช่น เขื่อน การผันน้ำ และระบบชลประทานขนาดใหญ่ ที่ไม่กระจายการจัดการสู่ท้องถิ่นที่มีสภาพทางภูมิศาสตร์นิเวศ และสังคมแตกต่างกันไปแม่น้ำสายใหญ่ๆทั่วโลก ซึ่งเป็นส่วนที่สำคัญ ของระบบนิเวศถูกกั้นด้วยเขื่อนขนาดใหญ่ และน้ำมากมาย ถูกนำมา ใช้ในระบบชลประทานและระบบน้ำประปาที่ไม่มีประสิทธิภาพและไม่เป็นธรรม มีน้ำรั่วไหล และถูกนำมาใช้อย่างฟุ่มเฟือย
การจัดการที่ผิดพลาดนี้ทำให้ประชาชนกว่าหนึ่งพันล้านคน..ไม่มีน้ำสะอาดใช้และกว่าอีกสองพันล้านคนไม่สามารถเข้าถึงสุขอนามัยที่ดีเพียงพอ นักวิเคราะห์น้ำชาวอเมริกันคนหนึ่งประมาณไว้ว่าหากไม่มีการปรับปรุงบริการน้ำและสุขอนามัยตั้งแต่ระดับรากฐาน ภายในอีก 20 ปี จะมีผู้คนกว่า 135 ล้านคนต้องเสียชีวิต เนื่องจากโรคที่เกี่ยวกับน้ำ สภาน้ำโลก (World Water Council) ธนาคารโลก และสถาบันการเงินระหว่างประเทศเพื่อการพัฒนาอื่นๆ ต่างก็ส่งเสริมโครงการพัฒนาน้ำขนาดใหญ่และการลงทุน เพื่อเป็นการแก้ไขปัญหา วิกฤติน้ำ แต่นี่เป็นวิธีการแก้ไขที่ยิ่งทำให้ปัญหารุนแรงมาก ขึ้นและ
บดบังวิธีการแก้ไขที่แท้จริง ซึ่งเป็นวิธีการที่ไม่ต้องลงทุนมาก และมีอยู่แล้ว คณะกรรมาธิการน้ำโลก (World Commission on Water) ได้มีรายงาน การคาดการณ์เกี่ยวกับน้ำขึ้นมาว่า ความต้องการน้ำกำลังสูงขึ้นเรื่อยๆ แม่น้ำ และพื้นที่ชุ่มน้ำต่างก็ถูกทำลายไป ซึ่งทำให้ผู้คนกว่า สี่พันล้านคน จะต้องอยู่ในภาวะขาดแคลนน้ำอย่างรุนแรงภายในปี 2025 และจำนวนประชากรที่กำลังเพิ่มมากขึ้นจะ ต้องพึ่งพาน้ำจากระบบชลประทาน และบริการ น้ำประปาขนาดใหญ่ที่จะ มีการสร้างมากขึ้น มายาภาพที่สร้างให้คนทั้งโลกเห็นว่าโลกกำลังเผชิญกับภาวะขาดแคลนน้ำ ซึ่งจะ แก้ไขได้โดยการลงทุนก่อสร้างขนาดใหญ่เท่านั้น เป็นข้อสรุปที่ทำให้สถาบันการเงินระหว่างประเทศเพื่อการพัฒนาใช้เป็นเครื่องมืออ้างว่ารัฐบาลของประเทศกำลังพัฒนาไม่สามารถลงทุนจำนวนมหาศาลได้ จึงต้องเปิดโอกาสให้นักลงทุนเอกชนเข้ามาดำเนินการเพื่อแก้ไขปัญหา
วิกฤติของการจัดการที่ผิดพลาด
ปัญหาที่ผู้คนทั่วโลกกว่าหนึ่งพันล้านคน..ไม่สามารถเข้าถึงน้ำสะอาดอย่างเพียงพอไม่ใช่เพราะว่ามีน้ำน้อยเกินไป แต่เป็นเพราะความล้มเหลวในการจัดหาน้ำให้แก่ประชาชน หากมีการจัดการที่ดีกว่านี้ ปัญหาขาดแคลนน้ำสำหรับความต้องการพื้นฐานก็จะลดลง เพราะปริมาณน้ำที่นำมาใช้ในโลกทุกวันนี้เพียงแค่ 1 เปอร์เซ็นต์ก็มีปริมาณมากเพียงพอในการแก้ปัญหาพื้นฐานของประชาชนทั่วโลก ซึ่งต้องการใช้น้ำประมาณ 40 ลิตรต่อวันเท่านั้น
ระบบชลประทานขนาดใหญ่และนโยบายการเกษตร..ก็เป็นหนึ่งในสาเหตุของปัญหาการจัดการน้ำ แม้ว่าทุกวันนี้..กว่า 2 ใน 3 ของน้ำทั่วโลกที่มาจากแม่น้ำ ทะเลสาบ ..พืชหิวน้ำ..เช่น อ้อย และฝ้าย ในพื้นที่แห้งแล้ง นอกจากนี้ยังพบว่า ระบบชลประทาน หลายแห่งไม่สามารถ ส่งน้ำได้ตามที่วางแผนไว้และก่อให้เกิดปัญหาดินเค็ม..ปัญหาการบริโภคน้ำฟุ่มเฟือยและการรั่วไหลของระบบน้ำประปาในเมืองนับเป็นอีกสาเหตุของการสูญเสียน้ำ ปริมาณน้ำกว่า 40 เปอร์เซ็นต์ ที่ใช้เพื่อการอุปโภค บริโภค ทั่วโลกต้องสูญเสียไปเนื่องจากการรั่วไหล และการขโมยน้ำไปใช้ ดังเช่น ปี 2543 รัฐเซลังงอ ประเทศมาเลเซียต้อง สูญเสียน้ำวันละกว่า หนึ่งพันล้านลิตร เนื่องจากการรั่วไหลและถูกขโมย ซึ่งเป็นปริมาณน้ำที่เพียงพอสำหรับความต้องการพื้นฐานของคนถึง 25 ล้านคนและแหล่งน้ำอื่นถูกนำมาใช้ในระบบชลประทาน แต่ปริมาณน้ำจำนวนมหาศาลเหล่านี้ก็ยังไม่เพียงพอต่อการใช้น้ำในการเกษตร เนื่องจากนโยบายการเกษตรที่ผิดพลาด ที่ส่งเสริมให้ปลูกพืชที่ต้องการน้ำสูง หรือที่เรียกว่า
*****************************************************
น.ส.พนาวัลย์ จันทร์สระคู
นักวิชาการสิ่งแวดล้อมปฏิบัติการ
ที่มา
http://www.thaingo.org/cgi-bin/content/content2/show.pl?0165
|